کتابخانهٔ زندهٔ پژوهش تاریخی

مقاله پژوهشی

آرشیو مقاله پژوهشی در پارسیان دژ؛ نوشته‌های تاریخی را بر اساس موضوع، منبع و گفت‌وگوی پژوهشی کاوش کنید. صفحه 4.

ارسال مقاله
۹۷۳ مقاله ۲۳ حوزهٔ تاریخی ۵۴ سرچشمهٔ پژوهش ۳ بازبینی دبیر
مطالعه و کاوش

مقاله پژوهشی

۹۷۳ مقاله پیدا شد مرتب‌شده بر اساس تازه‌ترین
انتخاب‌های فعال: مقاله پژوهشی پاک‌کردن همه
زندگینامه-برزویه-طبیب-برگرفته-از-کلیله-و-دمنه حکومت ساسانیان

آشنایی با برزویه پزشك

چنین گوید برزویه طبیب، مقدم اطبای پارس، که پدر من از لشکریان بود و مادر من از خانه علمای دین زردشت بود. بُرْزویه‌، پزشک‌ نامدار و پیشوای پزشکان‌ ایران‌ در عصر خسرو انوشیروان‌ ساسانى‌، گردآورندهٔ کلیله و دمنه و احتمالاً مترجم‌ پنجه‌ تنتره‌ از سانسکریت‌ به‌ زبان پهلوی که‌ بخشى‌ از کلیله و دمنه را تشکیل‌ مى‌دهد٬ بوده‌است. این‌ نام‌ در فارسی میانه به‌ شکل‌ برزوی، ساخته‌شده‌ از دو جزء «بُرز» به ‌معنای‌ بلند مرتبه‌ و متعالى‌ و پسوند تحبیب‌ «اوی‌» آمده و در فارسی باستان به‌ صورت‌ برزآویا (Brz-auya) آم

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
آتش-در-ایران-و-عهد-هخامنشيان زرتشت پاک

آتش در ایران و عهد هخامنشيان

آتش علاوه بر نقش مذهبي خود در ايران باستان، كاربردهاي ديگري هم داشته است نقش مذهبي آتش در ايران باستان بيشترين سهم از نقش‌هاي اين آفريده هفتم اهورامزدا را در متون ديني و تاريخي به خود اختصاص داده است و بيش از كاركردهاي ديگر آن شناخته شده است، اما آتش كاربردهاي ديگري هم در آن دوران داشته است. آتش در دوره هخامنشيان كاركردي ارتباطي نيز داشت و از آن همانند تلگراف بي سيم استفاده مي شد. به فرمان خشايارشاي هخامنشي (485 - 465 قبل از ميلاد)، از شوشتر و همدان، دو پايتخت بزرگ تا به سر حدات ايران برج هاي بس

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
نگاهی-بر-اسطوره-های-ایران-زمین کوروش بزرگ (کوروش شناسی)

نگاهی بر اسطوره های ایران زمین

نخستين دودمان فرمانروا در تاريخ اساطيرى و حماسى ايران زمين «پيشداديان» بودند. پيشداد به معنى «اولين کسى که قانون آورده است». در شاهنامه فردوسى نخستين پادشاه پيشدادى «گيومرث» (کيومرث) (کيومرس) بود که در متون اوستايى و باستانى نخستين انسان آريايى و اولين فرمانروا بوده و مطابق متون اساطيرى بعد از اسلام نخستين مرد کيومرث و نخستين زن «مرديانه» بود. بعد از او به ترتيب هوشنگ و جمشيد به جهاندارى مى رسند. ضحاک تازى بعد از آنکه جمشيد را شکست مى دهد، مدتى بر ايران حکومت مى کند و فرزندان جمشيد را اسير مى نم

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
زندگی-نامه-و-خدمات-داریوش-بزرگ-1 داریوش بزرگ

زندگی نامه و خدمات داریوش بزرگ

داریوش یکم ‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎، پسر ویشتاسپ، ملقب به داریوش بزرگ، سومین پادشاه هخامنشی بود. وی در سال ۵۲۲ پیش از میلاد، با کمک تعدادی از رؤسای هفت خانوادهٔ بزرگ پارسی با کشتن گئومات مغ که به عنوان بردیا فرزند کوروش بزرگ بر تخت نشسته بود، سلطنت را به خاندان هخامنشی بازگرداند. پس از آن به فرونشاندن شورشهای داخلی پرداخت. نظام شاهنشاهی را استحکام بخشید و سرزمینهایی چند به شاهنشاهی الحاق کرد. آغاز ساخت پارسه (تخت جمشید) در زمان پادشاهی او بود از دیگر کارهای او حفر ترعه‌ای بود که دریای سرخ را به رود نیل و

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
حقوق-زنان-در-زمان-هخامنشیان بانوان افتخار آفرین ایران زمین

حقوق زنان سه برابر مردان در زمان هخامنشی

حدود 70 سال پیش، در سال 1312/1933م، در جریان كاوشهای موسسه شرقشناسی دانشگاه شیكاگو به سرپرستی «ارنست هرتسفلد» ایرانشناس، مجموعهای از گل نوشتهها در باروی شمال شرقی تخت جمشید به دست آمد. حقوق زنان سه برابر مردان در زمان هخامنشی این مجموعه كه مشتمل بر حدود 30هزار لوح بود، متعلق به سالهای 509 تا 494 ق.م است و به خط میخی ایلامی نوشته شده است. چهار سال بعد، این مجموعه برای مطالعه به طور امانی به دانشگاه شیكاگو سپرده شد.از آن زمان تاكنون، بخشی از نتایج مطالعات محققان این دانشگاه منتشر شده است. سال گذشت

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
علت-وقوع-جنگ-چالدران ایران در دوران معاصر

علت وقوع جنگ چالدران

علت وقوع جنگ چالدران قدرت گرفتن شاه اسماعیل یکم در عرصه نظامی و سیاسی با پیوستن صوفیان ترکمنی بود که بیشترشان در نواحی آناتولی و شام زندگی می‌کردند.در واقع بخش بزرگی از قبایل قزلباش پیش از پیوستن به شاه اسماعیل در آناتولی زندگی می‌کردند و پس مهاجرت قبایل اصلی نیز بخش بزرگی از مردمان آناتولی که در سرزمینهای خود باقی مانده بودند هم پیرو و یا متمایل به تشیع صوفی صفوی بودند. سازمان تبلیغی تصوف صفوی پیوسته از طریق شبکه‌های منظم خود و توسط خلفا، دده‌ها و ... مریدان را به پیوستن به مرشد کامل فرقه که شا

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
3114793 آثار باستانی و ارزش های تاریخی

تاریخچه خلیج فارس خلیج پارس (خلیج آریایی)

خلیج فارس (یا خلیج پارس) در امتداد دریای عمان و در میان شبه جزیره‌ عربستان و ایران قرار دارد. مساحت آن ۲۳۳٬۰۰۰ کیلومتر مربع است. از شرق از طریق تنگه هرمز و دریای عمان به اقیانوس هند و دریای عرب راه دارد، و از غرب به دلتای‌ رودخانه‌ اروندرود، که حاصل پیوند دو رودخانه ی دجله و فرات و الحاق رود کارون به آن است، ختم می‌شود. خلیج پارس نامی است به جای مانده از کهن‌ترین منابع، زیرا که از سده‌های پیش از میلاد سر بر آورده‌است، و با پارس و فارس _ نام سرزمین ملت ایران _ گره خورده‌است. از یونانی این خلیج، «

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
کوروش-یا-کورش کوروش بزرگ (کوروش شناسی)

معرفی چگانگی نام کورش بزرگ (کوروش یا کورش ؟)

نام كورش بزرگ، پادشاه هخامنشی در كهن‌ترین سند شناخته‌شده كه همانا منشور کورش هخامنشی باشد، به گونه «كـو ـ رَ ـ اَش» آمده است. از آنجا كه متن منشور به خط و زبان اَكَـدی (بابلی نو) نگاشته شده است، می‌توان بر این گمان بود كه نام كورش نیز در آن فرمان بر مبنای آوا و تلفظ بابلی آن نویسانده شده است. اما در بخشی از سنگ‌نبشته‌های پاسارگاد كه به خط و زبان پارسی باستان هستند، این نام به گونه «كوروشَـه/ كوروش» آمده است: «اَدَم/ كوروش/ خشایـثی‌یـه/ هخامنیشی‌یـه»، «من كورش، شاه هخامنشی». البته در باره زمان نگ

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
کاتافراکت-ها کوروش بزرگ (کوروش شناسی)

کاتافراکت های سرباز های زره پوش هخامنشی

کاتافراکت ها سواره نظام سنگین اسلحه زبده ای بودند که وظیفه اصلی شان در هم شکستن پیاده نظام و از بین بردن آرایش سواره نظام های سبک بود هر چند که ممکن بود گاهی به عنوان نیروهای تهاجمی نیز به کار گرفته شوند. برخی مورخان آن ها را اولین شوالیه های دنیا می دانند چرا که از زره های سنگین و براق اشرافی بهره می بردند. ایرانیان به مدت حدود ۱۲۰۰ سال از دوران باستان تا قرون وسطی، از شوالیه های کاتراکت بهره بردند. واژه کاتافراکت از واژه یوتانی κατάφρακτοι/ کاتافراکتوی یعنی “زره پوش” یا “سراسر پوشیده” می آید.

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
دانستنی-های-جالب-در-مورد-کوروش-بزرگ-و-داریوش-بزرگ داریوش بزرگ

دانستنی های جالب در مورد کوروش بزرگ و داریوش بزرگ

ـ آیا میدانید : ۲۹ اکتبر روز (غیر رسمی) جهانی کوروش بزرگ است و این روز فقط در تقویم ایران نیست؟ ـ آیا میدانید : چند سال دیگر ، با نابودی کامل تخت جمشید باید سپاسگذار کشورهایی چون فرانسه باشیم که چندی از تخت جمشید را در موزه های خود حفظ کردند. ـ آیا میدانید: اولین سیستم استخدام دولتی به صورت لشگری و کشوری به مدت ۴۰سال خدمت و سپس بازنشستگی و گرفتن مستمری دائم را کورش بزرگ در ایران پایه گذاری کرد. ـ آیا میدانید : کمبوجیه فرزند کورش بدلیل کشته شدن ۱۲ ایرانی در مصر و اینکه فرعون مصر به جای عذر خواهی

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
اخترشناسی-در-ایران-باستان آثار باستانی و ارزش های تاریخی

اخترشناسی (ستاره شناسی) در ایران باستان

درباره سطح دانش نجوم درایران باستان چندان اطلاعی در دسترس نیست. در ایران پیش از ورود آریایی ها، نقوش باقی مانده روی سفالینه های دوران پیش از تاریخ ایران توجه مردم این سرزمین را به ستاره ها به خوبی نشان می دهد. در بسیاری از تپه های باستانی ایران، نشانه هایی از دانش اخترشناسی ایرانیان پیش از هزاره یکم قبل از میلاد به دست آمده است. نشانه های نجومی در تپه های تاریخی ایران( مانند تپه گیان نهاوند، تپه حصار دامغان و …) را می توان بر روی برخی تکه سفالینه ها و تراشه های ابزار های سنگی به دست آمده از آنه

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله
وصیت-نامه-کوروش-بزرگ-در-کورش-نامه-گزنفون کوروش بزرگ (کوروش شناسی)

وصیت نامه کوروش بزرگ در کورش نامه گزنفون

وصیت نامه کورش بزرگ (فرزندان من، دوستان من)! من اكنون به پايان زندگی نزديك گشته‌ام. من آن را با نشانه‌های آشكار دريافته‌ام. وقتی درگذشتم مرا خوشبخت بپنداريد و كام من اين است كه اين احساس در کردار و رفتار شما نمايانگر باشد، زيرا من به هنگام كودكی، جوانی و پيری بخت‌يار بوده‌ام. هميشه نيروی من افزون گشته است، آن چنان كه هم (امروز نيز احساس نمی‌كنم كه از هنگام جوانی ناتوان‌ترم). (من دوستان را به خاطر نيكويی‌های خود خوشبخت و دشمنانم را فرمان‌بردار خويش ديده‌ام). (زادگاه من بخش كوچكی از آسيا بود. من آ

شمشاد امیری خراسانی پژوهشگر تاریخ · 9 سال پیش
مطالعه مقاله